Jaap Betsema over leiderschap in de bouw: “Je hoeft niet harder te werken, wel slimmer”

“Het idee dat je alleen kunt groeien door meer personeel aan te nemen, klopt niet meer,” zegt Jaap Betsema. “De arbeidsmarkt is krap. Dus moet je kijken hoe je met dezelfde groep meer kunt doen, zonder dat de werkdruk oploopt.”

De realiteit van groei zonder extra mensen

Binnen Betsema Bouwgroep komt dat neer op procesdiscipline en slimme hulpmiddelen. Zo wordt veel gewerkt met hefsteigers, prefabonderdelen en een vaste logistieke volgorde op de bouwplaats. “Als iedereen op en top voorbereid is op wat hij moet doen en wanneer, win je tijd zonder dat iemand harder hoeft te werken.”

Volgens Betsema is dat geen automatisering om het automatiseren, maar gewoon goed organiseren: “Wij doen wat werkt. Elke verbetering die vandaag uitvoerbaar is, telt morgen al mee.”

Leiderschap begint bij luisteren

Betsema’s leiderschapsstijl is opvallend nuchter. Geen praat over visies of abstracte plannen, maar veel aandacht voor de mensen die het werk doen. “Je kunt processen nog zo strak neerzetten, als je niet luistert naar de jongens buiten, loopt het vast. Zij weten precies waar de knelpunten zitten. Als je daar begint, komt innovatie vanzelf.”

Die mentaliteit zorgt voor betrokkenheid. Betsema Bouwgroep heeft een laag verloop en investeert in opleidingen, maar vooral in praktische verbeteringen die direct effect hebben. “Een lichter systeem, een beter schema, een veiliger manier van werken, dat zijn dingen die het verschil maken tussen uitvallen of doorgaan.”

Jaap Betsema over innovatie zonder grootspraak

Waar veel ondernemers innovatie koppelen aan digitalisering, houdt Jaap Betsema het bewust klein. “De bouw is geen laboratorium. Wij hoeven niet al te gek te doen. Het gaat erom dat we slimmer werken met wat we hebben. Innovatie is pas echt als het op maandag gewoon werkt op de bouwplaats.”

Toch sluit hij digitalisering niet uit. “Maar altijd vanuit de praktijk. Technologie is pas nuttig als het een probleem oplost dat we gisteren hadden.”

De menselijke factor blijft bepalend

Volgens Jaap Betsema ligt de kern van succes niet in techniek, maar in vertrouwen. “Je kunt de beste systemen hebben, maar als mensen elkaar niet vertrouwen, werkt het niet. In de bouw ben je afhankelijk van elkaar. Iedereen heeft zijn rol, van projectleider tot metselaar. Als je die keten goed houdt, heb je geen oneindig aantal managementlagen nodig om controle te houden.”

Dat vertrouwen vertaalt zich naar resultaat: projecten worden sneller afgerond en de kwaliteit blijft hoog. Toch noemt Betsema zichzelf geen pionier. “We doen niets revolutionairs. We nemen gewoon onze verantwoordelijkheid als aannemer. Je ziet iets dat beter kan, en dan doe je het beter. Dat is eigenlijk alles.”

Zakelijk gezond blijven in een krappe markt

De druk op marges en personeel maakt het ondernemerschap in de bouw uitdagend. Betsema Bouwgroep kiest daarom bewust voor gezonde groei in plaats van snelle expansie. “Lievere vijf goede projecten dan tien half afgemaakte,” zegt Jaap Betsema. “Groei is pas duurzaam als je hem kunt dragen. Anders ben je morgen alweer terug bij af.”

Hij ziet dat als les voor elke ondernemer, ook buiten de bouw. “Elke sector heeft zijn krapte. Of dat nu programmeurs zijn of metselaars. De oplossing is niet harder werken of mensen erbij halen, maar slimmer organiseren. Wie dat onder de knie krijgt, blijft overeind; wat er ook verandert.”