Starten wordt lastiger op de arbeidsmarkt, behalve in deze vijf sectoren

Afkoeling arbeidsmarkt zet starters onder druk

De Nederlandse arbeidsmarkt bevindt zich in een fase van afkoeling. Het aantal openstaande vacatures daalt en de werkloosheid is gestegen naar het hoogste niveau in vier jaar. Daardoor komt de positie van pas afgestudeerden onder druk te staan en wordt het vinden van een eerste baan uitdagender.

Toch ontstaat er geen volledig somber beeld. Data van LinkedIn laat zien dat er duidelijke uitzonderingen zijn, waarbij juist meer starters worden aangetrokken dan voorheen. Vooral sectoren waarin kennis en veiligheid centraal staan, bieden momenteel relatief veel kansen.

Groei in vijf sectoren wijst op economische verschuiving

Niet alle sectoren worden even hard geraakt door de afkoeling. In vijf sectoren is de instroom van starters de afgelopen drie jaar juist gestaag gegroeid. Dit wijst op een bredere verschuiving in de economie, waarbij de vraag naar talent zich herverdeelt.

De sectoren waarin deze groei zichtbaar is:

• Vastgoed
• Juridische dienstverlening
• Consultancy
• Accounting en financiële administratie
• Militaire en beveiligingsdiensten

De groei in juridische dienstverlening en defensie komt niet uit de lucht vallen. Toenemende regeldruk en strengere compliance-eisen zorgen voor een grotere vraag naar juridisch talent. Tegelijkertijd profiteert de defensiesector van politieke keuzes om de uitgaven de komende jaren fors te verhogen. Deze investeringen zijn nu al zichtbaar in de toenemende instroom van starters.

Daar tegenover staat dat traditionele sectoren terrein verliezen. Transport en logistiek zien de instroom van starters met 12,9 procent dalen, terwijl de groothandel zelfs een afname van 18,5 procent laat zien. Dit onderstreept dat de economie haar vraag naar talent actief aan het herverdelen is.

Vraag verschuift naar specialistische functies

Binnen de groeiende sectoren verandert ook het type functies waar vraag naar is. Werkgevers zoeken steeds vaker starters met direct toepasbare, specialistische kennis. Dat blijkt uit de snelst groeiende functietitels:

• Court Administrator / Griffier: +258%
• SAP-consultant: +221%
• Sales executive: +215%
• Juridisch analist: +215%
• Specialist informatiebeveiliging: +148%

Naast deze sterke groeiers is er ook een bredere, stabiele vraag naar functies die essentieel zijn voor de dagelijkse bedrijfsvoering. Denk aan rollen zoals merchandise coördinator, hotelmanager, hoofd marketing en contractmedewerker. De vraag naar starters beperkt zich dus niet tot technologie of finance, maar strekt zich uit over de volle breedte van de economie.

Herverdeling in plaats van instorting

Volgens Thomas de Man van het LinkedIn Editorial Team is er geen sprake van een instorting van de startersmarkt, maar van een duidelijke herverdeling. Opvallend is dat Gen Z het relatief iets beter doet dan andere generaties, omdat de vraag naar deze groep minder hard is gedaald.

Werkgevers zijn wel kritischer geworden in hun selectie. Ze geven de voorkeur aan starters die snel inzetbaar zijn en direct waarde kunnen toevoegen. Kandidaten met specialistische kennis hebben daardoor een duidelijk voordeel op de huidige arbeidsmarkt.

Kleine bedrijven winnen terrein

Naast sectoren en functies verschuift ook de verdeling naar bedrijfsgrootte. De grootste aantallen starters beginnen nog altijd bij middelgrote bedrijven. Zo start 19,2 procent bij organisaties met 11 tot 50 medewerkers en 18,4 procent bij bedrijven met 51 tot 200 medewerkers.

De sterkste groei is echter zichtbaar bij de kleinste bedrijven. Organisaties met 1 tot 10 medewerkers zagen de instroom met 6 procent toenemen. Grote corporates met meer dan 10.001 medewerkers noteerden juist een daling van 7,3 procent. Dit betekent dat vooral het kleinbedrijf een steeds groter aandeel van de startersmarkt naar zich toe trekt.

Kansen verschuiven naar inzetbaarheid en specialisatie

Volgens generatie Z-expert Laura Bas doorbreken deze cijfers het beeld dat starters het zwaarst worden geraakt in een afkoelende arbeidsmarkt. De kansen zijn er nog steeds, maar liggen minder bij prestige en meer bij praktische inzetbaarheid en specialisatie.

Wie begrijpt waar de vraag ligt en zich daarop richt, heeft volgens haar een duidelijke voorsprong. Daarmee verandert niet alleen waar starters werken, maar ook hoe zij hun carrière strategisch opbouwen.

Regionale verschillen blijven groot

Regionaal blijven er duidelijke verschillen zichtbaar. De Randstad fungeert nog steeds als belangrijkste banenmotor voor starters. Amsterdam voert de lijst aan en laat lichte groei zien. Ook Utrecht en de regio Breda–Tilburg laten een toename in starters zien.

In andere regio’s is juist sprake van een daling in de instroom. Dit benadrukt dat economische dynamiek en sectorontwikkeling per regio sterk kunnen verschillen, wat directe gevolgen heeft voor de kansen op de arbeidsmarkt.

Drie trends die de startersmarkt in 2026 bepalen

• De ontwikkelingen op de Nederlandse arbeidsmarkt laten zich samenvatten in drie duidelijke trends. Deze geven richting aan waar de kansen voor starters liggen in de komende periode:
• Specialisatie loont: starters met juridische, digitale of sectorspecifieke kennis hebben een structureel voordeel
• Groei buiten corporates: kleinere en middelgrote bedrijven nemen relatief meer starters aan
• Verschuiving naar relevante domeinen: sectoren met een sterke kenniscomponent en maatschappelijke rol winnen terrein
• Deze trends maken duidelijk dat de startersmarkt niet verdwijnt, maar verandert. Wie zich aanpast aan deze nieuwe realiteit, vergroot zijn kansen aanzienlijk.